Let’s lighten up!

Aldus Michael Ignatieff. Hij ziet het probleem van de Europese identiteitscrisis niet zo moeilijk. Op zaterdag 14 juni 2008 werd de jaarlijkse Nexus conferentie gehouden in de Passenger Terminal te Amsterdam, volledig in het Engels. Het thema was Europese identiteit en met een aantal sprekers werd deze problematiek onderzocht.

Lezing: George Steiner – Tritones. The Three Languages of Man

De dag begon om 9.15 uur met een welkomstwoord van Rob Riemen en een keynote lezing van George Steiner. Deze had het in zijn lezing niet zozeer over de Europese identiteit, maar meer over algemeen geldende identiteitswaarden. Wat zijn de manieren waarop een mens zich uitdrukt? Voor Steiner zijn dat muziek, wiskunde en taal. Als eerste dus muziek, en wel om de volgende redenen: muziek is universeel, het is ouder dan taal, zelfs de natuur maakt muziek, het heeft niets met goed en kwaad te maken, en het grijpt diep in op de gevoelens van de mens.

George Steiner

George Steiner tijdens het uitspreken van zijn lezing

Ten tweede wiskunde. Steiner liep een aantal jaar geleden een keer een klaslokaal binnen en daar waren verschillende personen met totaal verschillende achtergronden en nationaliteiten samen, zonder te spreken, op een schoolbord een wiskundig probleem op aan het lossen. Ze hadden daar geen taal voor nodig. Wiskunde was hun taal. Talen mogen komen en gaan, maar wiskunde is en blijft dezelfde. Mensen kunnen fouten maken bij het toepassen van de wiskunde, maar dat zal na verloop van tijd vanzelf rechtgezet worden. Net als muziek heeft wiskunde niets met goed en kwaad te maken. Wiskunde is Waarheid, Transparant en Eeuwig. Tot slot merkte Steiner op dat er binnen de wiskunde geen fictie bestaat, en dat zal mijn probleem met wiskunde dan ook wel kenmerken.

Als derde: taal, en dan in Steiner’s opvatting speciaal richting de dichtkunst. Taal is de menselijke bescherming tegen dwaasheid. In tegenstelling tot de muziek kent de taal wel vooruitgang. Als samenvatting van de dichtkunst noemde hij: dichtkunst is de interactie tussen gevoel en geluid, en gaat verder dan alledaags denken.
Wat deze drie waarden samenbrengt is het feit dat we niet weten waar ze vandaan komen. Op deze manieren wil de mens zichzelf onsterfelijk maken, zoals dat lang geleden ook al gezegd werd door Dante. Interessante opmerkingen die hij maakte waren:

“Music is mathematics in motion, and algebra is its choreography”

en:

“What is theology other than gossip in jargon?”

Lees meer

Europese identiteit

Is het thema van de conferentie die door het Nexus instituut op zaterdag 14 juni georganiseerd wordt in de Passenger Terminal te Amsterdam.

Er is een indrukwekkende lijst van sprekers uitgenodigd. Onder andere: Roger Scruton, Francis Fukuyama, Jonathan Israel en George Steiner. Met de laatstgenoemde hield de Volkskrant onlangs een interview. Steiner stelt daarin dat de studenten van tegenwoordig niet meer aangespoord worden om interessante dingen te ontdekken en ik ben het volledig met hem eens.

“‘De bureaucratie van de topuniversiteiten is erop gericht de studenten voortdurend aan examens te onderwerpen. Wat is het nut? Zodra ze je college binnenkomen, denken ze aan wat ze later zullen verdienen; helpt dit mij omhoog op de ladder naar het succes? De beste manier om kennis te vergaren, is door creatief fouten te maken, door de weg kwijt te raken.’ Maar: ‘We hebben geen tijd meer om ergens tijd voor te hebben. We moeten weer leren tijd te verspillen.’ Kinderen worden steeds vroeger gedrild in wiskunde en computervaardigheden. Boeken lezen is er niet meer bij’, gruwt Steiner.”

Op Aureon.nl zal na de conferentie een verslag verschijnen. Ook met de oprichter van Nexus, Rob Riemen, is een interview verschenen.

Sprekers op de Nexus conferentie.

Brave New World

Het boek geschreven door Aldous Huxley met daarin een verhaal wat plaatsvindt in een samenleving die geënt is op Gemeenschappelijkheid, Gelijkvormigheid en Gelijkmatigheid.

Brave New WorldIn de utopische samenleving die door Huxley geschetst wordt is iedereen blij. En als je een keer een minder fijne dag hebt dan drogeer je jezelf met soma. Kinderen worden niet meer door man en vrouw verwekt, maar door machines. Het boek begint met een rondleiding van een groep studenten door een fabriek waar kinderen geproduceerd worden. Heel het proces wordt doorlopen, en we komen erachter hoe men de samenleving zo stabiel kan houden. De kinderen worden vanaf de geboorte geïndoctrineerd. Tijdens hun slaap horen ze zinnen die door de wereldleiders tot waarden en normen zijn verheven. Door deze zinnen maar vaak genoeg te herhalen worden deze denkwijzen diep geworteld in de menselijke geest. Door heel het boek heen kom je dan ook voorbeelden hiervan tegen. Het leuke hieraan is dat Aldous Huxley het subtiel doet, zodat je zelf moet nadenken, en waardoor de lezer zichzelf slim vind omdat hij of zij dit uitgedokterd heeft. Lees meer

Gevaarlijke utopieën

John Gray betoogd in zijn boek Black Mass (Zwarte Mis) dat alle vormen van uitgevoerde utopische gedachten levensgevaarlijk zijn. Van de sekte van de wederdopers in Münster tot de regering van Bush.

In het eerste hoofdstuk behandeld hij de algemene utopieën zoals het Derde Rijk van de Nazi’s en de communistische staat van de Sovjet-Unie. Aan het eind van het eerste hoofdstuk geeft hij een goede samenvatting van zijn boek:Black Mass - John Gray

Apocalyptic religion shapes the policies of American president George W. Bush and his antagonist Mahmoud Ahmadinejad in Iran. Wherever it is happening, the revival of religion is mixed up with political conflicts, including an intensifying struggle over the Earth’s shrinking reserves of natural resources; but there can be no doubt that religion is once again a power in its own right. With the death of Utopia, apocalyptic religion has re-emerged, naked and unadorned, as a force in world politics.

In deze korte recensie zal ik enkele punten aanstippen die mij aanspraken. Wat ik hier dus onvermeld laat is zijn hekel aan Verlichtings filosofie, liberalisme en neo-liberalisme. Vrij Nederland gaat daar in een recensie wel uitvoerig op in. Lees meer

Welkom in Megapolis

Dit is de titel van het onlangs verschenen boek van de Nederlandse filosoof Jan Hendrik Bakker. Het is een uitgebreid essay over de moderne stad.

Ik noem het een uitgebreid essay omdat het boek een aantal raakvlakken van de stad behandeld, zonder daarbij diepgang te kennen. Eigenlijk is het een behandeling van een groot aantal bronnen, en nieuwe informatie die hij zelf heeft bedacht kom je zelden tegen. De raakvlakken met de stad die het boek behandeld worden zijn onder andere: literatuur, filosofie, theologie, het landschap en de inwoners.

Het is jammer dat de auteur niet meer zijn eigen gedachten op de voorgrond zet, want die zijn bijzonder interessant. Zoals bijvoorbeeld deze passage, waar hij pleit voor het vermengen van werken en wonen, als hij een studie van Jane Jacobs uitlegt:

In de eerste plaats moet een wijk verschillende functies hebben, er moet gewoond worden, maar ook gewerkt en gecreëerd. Dat zorgt voor een continue levendigheid op straat, wat het voor de middenstanders weer aantrekkelijk maakt om een winkel te openen.

Af en toe kom je waardevolle stukjes tegen, zoals deze:

Wat is eigenlijk een ‘stad’? Als het waar is dat God hemel en aarde schiep maar de mens de stad bouwde, ligt daarin besloten dat de stad de tegenhanger van de natuur is. Dat wil niet zeggen dat de stad de logische negatie is van de natuur, maar ze heeft zich als het ware eruit losgemaakt en verzelfstandigd.

Zoals eerder genoemd bevat het boek een groot aantal bronnen. Het is goed te zien als een basis studie naar de filosofie van de stad. Als u geïnteresseerd bent in het fenomeen ‘de stad’, dan is dit een goed boek om mee te beginnen.

Concluderend kan ik zeggen dat het boek de 19,90 niet waard is. In paperbackformaat, 280 pagina’s dun en met weinig diepgang was het beter geweest als dit boek goedkoper was geweest. Toch heeft het boek me met een positief gevoel achtergelaten. Ik kijk nu met meer waardering naar de ruimte om me heen, en weet me gebonden aan de plek waar ik opgroeide. Als u op zoek bent naar zingeving in de stad, dan is het wel aan te raden om dit boek te lezen.

Een uitgebreide recensie van de Volkskrant vind u hier.

NRC handelsblad heeft een podcast uitzending met de auteur.

Goedkope woningen

Hoe kun je studenten zo goedkoop mogelijk huisvesten? Dat is de vraag die deze week gesteld werd aan architectuur studenten in Den Bosch.

De opdracht luidde als volgt:

Ontwerp een wooneenheid voor jezelf; student architectuur, die behalve een PC en veel boeken, ook in het bezit is van een tekentafel. Op de campus zijn bouwplaatsen ter beschikking, incl. water, electra en vuilafvoer. De bouwplaats word gehuurd en moet na huuropzegging weer in de oorspronkelijke staat worden opgeleverd. Het ontwerp moet zo klein mogelijk zijn, want je betaald per m2. Het onderkomen moet door een poort van 2,5 bij 2,5 meter passen. Wie heeft de goedkoopste woning?

Natuurlijk ga je dan zo snel mogelijk de hoogte in, zoals onderstaande woning. Probleem is dat je met 2,3 *2,3 m naast de trap zeer weinig ruimte overhoudt.

verticaal huis

Verticale modules zou je aan elkaar kunnen koppelen, bijvoorbeeld in een kruisvorm, zodat je een ongezellige wijk krijgt als Le Corbusiers’ Plan Voisin in Parijs. Dit idee is overigens nooit uitgevoerd.

Le Corbusier - Plan voisin

Lees meer

Pagina 38 van 40nieuwste...102030...373839...oudste »